22 april 2026
Maidenspeech Sebastiaan van Pruissen
“Hope is not the answer, if you keep your eyes wide shut”
Wat is extreem in de politiek? Opkomen voor een schone leefomgeving, of afval lozen in het milieu? Staan voor de intrinsieke waarde van het dier, of dieren massaal doorfokken zodat de varkens tegenwoordig extra ribben en extra tepels hebben?
In zijn maidenspeech heeft Statenlid Sebastiaan van Pruissen de Provinciale volksvertegenwoordiging een spiegel voorgehouden. Er is niets extreems aan het opkomen voor zachte waardes, voor gezond, groen en zonder leed. De huidige koers is extreem, extreem schadelijk en onverstandig.
En blijven hopen dat het straks vanzelf goedkomt is niet de juiste tactiek.
De ogen moeten wagenwijd open en haast is geboden. Want voor dieren, natuur en klimaat loopt de teller elke dag door.
Met dat in gedachten komt Sebastiaan de komende tijd op voor alles dat groeit, bloeit en leeft in de provincie Utrecht. Lees hieronder de gehele speech of bekijk de video (doe dat gewoon even joh!).
----
Voorzitter,
Dank. Wat drijft nou een volksvertegenwoordiger van de Partij voor de Dieren?
Dat zijn hele simpele idealen;
de wens om te kunnen leven in een schone leefomgeving
dat vogels, die in hun nest geboren worden, gewoon op hun poten kunnen staan zonder die te breken
dat je van voedsel niet ziek wordt en kinderen door de slechte luchtkwaliteit geen astma krijgen.
En hoe logisch die zaken ook klinken, wanneer je daarvoor de politieke arena betreedt blijkt veel daarvan niet vanzelfsprekend te zijn en regelmatig zelfs extreem gevonden te worden.
Maar wat is extreem?
Is het extreem dat we staalafval in onze bodem laten dumpen of, is het extreem dat we strenge regels willen ter bescherming van een gezonde en levende bodem?
Is het extreem dat we de stikstofuitstoot willen verminderen zodat de bomen niet meer afsterven? Of is het extreem om zoveel stikstof uit te stoten dat het bos erdoor omvalt?
Wanneer wij als Partij voor de Dieren staan voor een landbouw waarbij het individuele dier en zijn natuurlijk gedrag het uitgangspunt vormt noemt men dat extreem. Maar wanneer men varkens doorfokt op extra ribben en extra tepels zodat ze meer biggen en meer spare-ribs produceren? Dan noemen we dat gangbaar.
En met dat Besef, dat er soms tegen de stroom ingezwommen moet worden, sta ik in de politiek. Bewust van de gevestigde belangen en bestaande systemen die niet mee willen veranderen, maar Bereid tot samenwerking met iedereen die de wetenschap en de democratische rechtsstaat in ere wil houden, en Bevlogen om een betere wereld mogelijk te maken voor alles dat leeft in onze provincie!
En ik hoor u denken; iedereen wil toch schoon water?
Iedereen is toch voor dierenwelzijn, en zowel akkerbouwer als consument willen toch geen Parkinson?
En dat is ook zo. En als dat zonder gedoe voor elkaar te boksen was dan was het ons ook vast en zeker al gelukt. Maar het tegenovergestelde is waar,
Want het lukt al 26 jaar niet om de KRW doelen te halen, landbouwgif is nog volop in gebruik en als iedereen voor dierenwelzijn is; Waarom staan miljoenen dieren er dan nog altijd zo ellendig bij?
Politiek is er juist om in zulke gevallen keuzes tussen botsende belangen te maken.
En nog te vaak leggen dan, met de belofte dat het in de toekomst goed komt, de zachte waardes het af tegen de gevestigde economische belangen.
Maar we kunnen niet blijven volhouden dat het goedkomt. Dat we én de veehouderij kunnen houden zoals die is, én de natuurdoelen kunnen halen. Én de klimaatdoelen halen én ongebreideld onze economie-op-doping laten groeien. We kunnen niet overal - in de woorden van de Omgevingswet - tegelijk de leefomgeving beschermen én haar benutten.
Dat we dat toch telkens proberen maakt dat we al decennia met dezelfde onderwerpen bezig zijn. De Kaderrichtlijn Water komt uit 1999, de Natuur Netwerk Nederland opgave stamt al uit 1990, en van klimaatverandering weten we al sinds Alexander von Humboldt in 1844 schreef over de 'the great masses of steam and gas produced by industry' .
Dat brengt mij ook bij de boodschap die ik wil meegeven. Want hoewel ik nieuw ben in uw midden en als volksvertegenwoordiger werk ik nu ruim 8 jaar in de politiek. En de politieke factor die wat mij betreft té vaak niet op waarde wordt geschat is tijd.
Zodra het politiek spannend wordt, worden doelen vooruitgeschoven, wordt handhaven uitgesteld, laat beleid op zich wachten.
Maar dat heeft échte consequenties.
Als er elk jaar meer geld uit de kas gaat dan er binnenkomt zijn
we er bliksemsnel bij om dat te repareren. Anders loopt de schuld op en is ingrijpen op termijn alleen maar pijnlijker.
Maar als het op zachtere waardes aankomt lijkt dat besef vaak te ontbreken.
Dierenwelzijnsbeleid wordt vooruitgeschoven, met levensechte consequenties voor de dieren. Deadlines voor stikstof- of natuur worden vooruitgeschoven met levensechte consequenties voor de natuur. Klimaatdeadlines worden gemist met levensechte consequenties voor het hier en nu, maar ook later en elders.
Onze stikstof- en broeikas-boekhouding staat al decennia in het rood.
Dan is urgentie vereist en volstaat het niet om met de ogen wagenwijd dicht, te hopen dat het gaandeweg met stapjes goedkomt.
Ik moet regelmatig denken aan een tekst uit een nummer van de band Bukahara:
“Hope is not the answer, if you keep your eyes wide shut”
En met dat in gedachten wil ik het komende jaar – want ook voor mij is tijd een factor – keihard aan de slag! Samen met u.
Hoopvol over al het moois dat we voor elkaar kunnen krijgen, maar met de ogen wagenwijd open voor de de zachte waardes die onder druk staan, voor de gevestigde belangen die zich verzetten tegen vooruitgang en opkomend voor alles dat groeit, bloeit en leeft in onze provincie.
Dank u wel.